گروه های پژوهشی

گروه پژوهشی: ساختارشناسی آرایه های معماری معبد صخره‌ای ورجووی مراغه
مجری طرح: یاسر حمزوی، همکار طرح: مهدی رازانی
  

معبد صخره‌ای ورجووی در مراغه از مهم‌‌ترین آثار میراث فرهنگی منطقۀ آذربایجان است. از  جمله آرایه‌های شاخص این بنای ارزشمند، آرایه های آهکی فضای اصلی مدوراست که با ظرافت بسیاری اجرا شده اند. با توجه به این مساله که فن ساخت آرایه‌های آهکی برجستۀ این بنا تا کنون مورد پژوهش قرار نگرفته است و از آنجایی که هیچ پژوهش جامعی در زمینه ی شناسایی ویژگی های این آثار در منطقۀ آذربایجان صورت نگرفته، لذا در این پژوهش سعی شده است که با انجام مطالعات و بررسی‌های علمی، مشاهدات دقیق و ترسیمات فنی؛ گامی در جهت مستندنگاری، شناسایی، بررسی مصالح به کار رفته و فنون اجرایی با توجه به لایه‌های مختلف آرایه‌های آهکی و اندودها صورت گیرد؛ تا بتوان بخشی از مطالعات شناخت ساختاری آرایه‌های آهکی معماری منطقۀ آذربایجان را انجام داد.
با توجه به شیوه های متفاوت ساخت و اجرای آرایه های آهکی در شهرهای مختلف ایران در دوره‌های تاریخی، آرایه‌های آهکی و اندودهای آهکی معبد صخره‌ای ورجووی نیازمند مطالعات ساختاری است؛ تا درک محققان را از سیر اجرایی این دسته از آرایه های معماری در گذر ادوار تاریخی بیشتر کند. همچنین فن شناسی مذکور و در ادامه ی آن تحلیل آزمون های شناسایی مواد و مصالح هر یک از شیوه های اجرایی، شناخت کاملی از تفاوت های آنها حاصل خواهد کرد. که در واقع مقدمه و پیش‌زمینه‌ای برای شناخت اشکال آسیب ها و عوامل آسیب رسان به آرایه های آهکی است.

در پژوهش پیش رو سعی خواهد شد با اتکا به تجربیات و مطالعات انجام شده در گذشته و به کمک دستگاه‌های مطالعاتی-آزمایشگاهی مانند XRD، XRF، SEM-EDX مطالعات ساختارشناسی بر روی نمونه‌های ملات مورد مطالعه انجام پذیرد.

 

 

 


گروه پژوهشی: گروه پژوهشی سالیابی به روش FUN
عنوان طرح: بومی سازی دانش فنی سالیابی (فلوئور، اورانیوم، نیتروژن) بر مبنای داده های میدانی کاوش باستان شناختی
مجری: مسعود باقرزاده کثیری
همکاران: مهدی رازانی، بهرام آجورلو، فاطمه حسنی

گاهنگاری فرهنگ های مهاجر و بومی عصر آهن و نیز چگونگی گذار این فرهنگ ها از مفرغ جدید به آهن قدیم یکی از معضلات اساسی در چشم انداز فرهنگی شمال غرب کشور می باشد که روش های علمی باستان سنجی می توانند با سالیابی های مطلق علمی راهگشای این مسئله باشند.
سالیابی شیمیایی استخوان (FUN) که بر اساس اندازه گیری میزان عناصر فلوئور، اورانیوم و نیتروژن موجود در بافت استخوان و مطالعه بر هم کنش محیط اطراف با ساختار شیمیایی استخوان می باشد در ایران مسبوق به سابقه نبوده! و برای اولین بار توسط متخصصان گروه باستان سنجی دانشگاه هنر اسلامی تبریز، و به سرپرستی دکتر مسعود باقرزاده کثیری آغاز شده است.
در این طرح پژوهشی، نمونه های بدست آمده از قبرستان عصر آهن مسجد کبود تبریز مورد مطالعه و بررسی قرار گرفتند. محوطه باستانی مسجد کبود در سال 1376 هنگام فعالیت های ساختمان سازی به طور اتفاقی کشف شد و کاوش های علمی باستان شناسی آن از سال 1378 به سرپرستی نصرت الله معتمدی آغاز و در سال های 1379 تا 1382 به سرپرستی علیرضا هژبری نوبری ادامه یافت.
   

    


 


گروه پژوهشی: بررسی معادن ابسیدین های ایران
طرح نخست: بررسی و شناسایی منابع و معادن ابسیدین در منطقه میانه آذربایجان شرقی و انطباق آن با محطوطه های باستانی شرق دریاچه ارومیه
مجری: اکبر عابدی
همـكاران : مسعود باقرزاده کثیری، بهرام وثوق، قادر ابراهیمی، مهدی رازانی

شناسایی معادن دوران باستان و انطباق آن ها با ابزارهای بدست آمده از محوطه های باستانی زمینه را جهت درک بهتر از چگونگی ارتباطات منطقه ای و فرامنطقه ای جوامع باستانی، اقتصاد، معیشت و غیره آن ها را فراهم می سازد. معدن کاوی باستان یکی از دشوارترین بخش های پژوهش های باستان‌شناسی و باستان‌سنجی است. پس از شناسایی معادن ابسیدین در این پژوهش می بایست با مقایسه ابزارهای ابسیدینی محوطه های باستانی شرق دریاچه ارومیه یک ارتباط معناداری بین معادن و ابزارهای محوطه های باستانی برقرار ساخت. در راستای این پژوهش دو سوال محوری و بنیادین طرح گردید:

    با توجه به آتشفشانی بودن کوه های بزقوش و سبلان آیا معادنی از ابسیدین در اطراف این کوه ها قابل شناسایی است؟
    چه ارتباطی بین معادن احتمالی ابسیدین و محوطه های باستانی شرق دریاچه ارومیه وجود دارد؟

از آنجایی که تا کنون هیچ فعالیت معدن کاوی باستان در حوضه دریاچه ارومیه و شمال غرب ایران صورت نگرفته، این پروژه به عنوان اولین فعالیت میدانی معدن کاوی باستان در این حوضه به شمار می آید و نیز با توجه به پتانسیل وجود معادن ابسیدین و استفاده از آنها در دوران باستان در بخش های شرق دریاچه ارومیه  از این رو به نظر می رسد پروژه پیش رو می تواند به برخی از ابهامات و سوالات بنیادین پاسخ دهد.




 





 

تبریز - خیابان آزادی - میدان حکیم نظامی - دانشگاه هنر اسلامی تبریز-دانشکده هنرهای کاربردی

کد پستی : 5164736931   تلفن : 35297140-041   دورنگار :35419968-041

کلیه حقوق این سایت متعلق به دانشگاه هنر اسلامی تبریز می باشد.